Luid verkeersgeluid rond de woning kan het risico op hoge bloeddruk verhogen. Dat blijkt uit een Zweeds onderzoek onder ruim 660 stadsbewoners tussen de 19 en 80 jaar.
Langdurige blootstelling, meetbare effecten
In een stedelijke gemeente in Zweden onderzochten wetenschappers het verband tussen verkeerslawaai en hoge bloeddruk. Ze gebruikten gegevens van 667 willekeurig geselecteerde inwoners die een uitgebreide vragenlijst hadden ingevuld. Deelnemers gaven aan of bij hen ooit hypertensie – een chronisch hoge bloeddruk – was vastgesteld. Tegelijkertijd bepaalden onderzoekers hoe veel verkeerslawaai de woningomgeving produceerde. Dat deden ze met geluidsmodellen en handmatige metingen, uitgedrukt in decibel A (dB(A)) als gemiddelde over 24 uur.
De geluidsniveaus werden ingedeeld in stappen van 5 dB(A), van minder dan 45 dB(A) tot meer dan 65 dB(A). Hoe hoger de geluidsblootstelling, hoe groter de kans op hoge bloeddruk. Gemiddeld nam het risico toe met 38 procent per extra 5 dB(A).
Vrouwen en langwonenden kwetsbaarder
De relatie tussen verkeerslawaai en hypertensie bleek niet voor iedereen even sterk. Vooral vrouwen en mensen die al langer dan tien jaar op hetzelfde adres woonden, hadden een verhoogd risico. Bij vrouwen steeg het risico met 71 procent per 5 dB(A) extra, bij langverblijvenden zelfs met 93 procent.
Een nog sterkere relatie vonden de onderzoekers bij mensen die weinig bescherming tegen geluid hadden: bijvoorbeeld wie geen driedubbel glas had, in een ouder huis woonde of met het slaapkamerraam aan de straatkant sliep. In deze groep verdubbelde tot verdrievoudigde het risico op hoge bloeddruk bij toenemend geluidsniveau.
Mogelijk biologisch effect
Het mechanisme achter dit effect is niet volledig duidelijk, maar er zijn aanwijzingen dat lawaai het lichaam onder stress zet. Nachtelijk geluid kan de slaap verstoren, wat leidt tot hormonale verstoringen en verhoogde bloeddruk. Ook overdag kan constant achtergrondgeluid het zenuwstelsel activeren en bijdragen aan chronische stress.
Hoewel het onderzoek zich beperkte tot één stad, suggereren de resultaten dat verkeerslawaai meer is dan alleen een hinderlijk omgevingsgeluid. Vooral bij langdurige blootstelling lijkt het een echte risicofactor voor hart- en vaatziekten.
Occup Environ Med, 2007 ; 64 : 122-126