Wie dagelijks meer dan één blikje frisdrank drinkt – met of zonder suiker – heeft mogelijk een groter risico op leververvetting, blijkt uit nieuw onderzoek. Medisch Dossier schreef hier al eerder over, maar nu worden ook de ‘light’-drankjes in verband gebracht met leverschade.
Light-dranken worden vaak gepresenteerd als gezondere alternatieven voor gewone frisdranken met suiker. Toch wijst nieuw onderzoek erop dat beide varianten nadelige gevolgen kunnen hebben voor de lever.
De studie, gepresenteerd tijdens de jaarlijkse conferentie van de United European Gastroenterology (UEG) Week 2025, toont een verband tussen het drinken van zowel suikerhoudende als kunstmatig gezoete frisdranken en een verhoogd risico op metabool geassocieerde leververvetting (MASLD). MASLD is een aandoening waarbij vet zich ophoopt in de lever, zonder dat alcohol de oorzaak is. Mensen met deze aandoening lopen meer kans op ernstige leverproblemen en hart- en vaatziekten.
De onderzoekers analyseerden gegevens van ruim 103.000 deelnemers uit de Britse UK Biobank die bij aanvang geen leverziekte hadden. Na een gemiddelde opvolgperiode van iets meer dan tien jaar ontwikkelden 949 mensen MASLD en overleden 103 aan levergerelateerde oorzaken.
Wie dagelijks meer dan 330 gram frisdrank – ongeveer één blikje – dronk, had een duidelijk hoger risico op leververvetting. Bij suikerhoudende dranken steeg het risico met ongeveer 50 procent; bij light- of suikervrije dranken zelfs met 60 procent. Bovendien bleek dat het risico op overlijden door leverziekte toenam naarmate iemand meer light-drankjes dronk.
Volgens de onderzoekers lijkt er een dosisafhankelijk verband: hoe meer light-drank iemand consumeert, hoe groter de kans op leverproblemen. Verrassend genoeg gold dat niet alleen voor suikerhoudende frisdranken, maar ook voor dranken met kunstmatige zoetstoffen.
Een interessante bevinding was dat het vervangen van één blikje frisdrank per dag door water het risico op MASLD aanzienlijk verlaagde; bijna 15 procent bij suikerhoudende dranken. Light-dranken vervangen door water gaf een vergelijkbaar, maar iets kleiner effect.
Hoewel de resultaten nog niet in een wetenschappelijk tijdschrift zijn gepubliceerd, roepen ze vragen op over de vermeende veiligheid van kunstmatig gezoete dranken. Volgens de onderzoekers is het idee dat light-dranken een volledig gezond alternatief vormen, waarschijnlijk te rooskleurig. De studie kent echter beperkingen: het frisdrankgebruik werd door deelnemers zelf gerapporteerd en er is geen direct oorzakelijk verband aangetoond. Ook is de onderzoekspopulatie niet volledig representatief voor de algemene bevolking. Toch wijzen de bevindingen erop dat zowel suiker als zoetstoffen invloed kunnen hebben op de leverstofwisseling.
www.niddk.nih.gov
https://ueg.eu/a/378