Inspanningsvasculitis, ook wel ‘wandelbenen’, is een onschuldige maar opvallende huidontsteking die vooral optreedt bij vrouwen boven de 50 na langdurige inspanning bij warm weer.
Inspanningsvasculitis is een vorm van ontsteking in de kleine bloedvaatjes van de huid, meestal op de onderbenen. Het fenomeen treedt op na wandelen, hardlopen, fietsen of golfen, vooral bij warm weer. De huid vertoont dan roodpaarse vlekken (purpura) die soms jeuken of een branderig gevoel geven. De plekken verdwijnen vanzelf binnen enkele dagen tot maximaal tien dagen.
De precieze oorzaak is nog niet volledig bekend. Wel spelen meerdere factoren een rol:
-
Verstoorde warmteregeling: tijdens inspanning gaat er extra bloed naar de huid om af te koelen. Lukt dat onvoldoende, dan ontstaat overdruk in de haarvaatjes.
-
Veneuze stase: bij lang rechtstaan of lopen stroomt het bloed moeilijker terug vanuit de benen, waardoor druk op de vaatwand toeneemt.
-
Immuunreactie: inspanning kan het afweersysteem activeren, waardoor kleine eiwitcomplexen in de vaatwand neerslaan en een ontstekingsreactie veroorzaken.
De aandoening wordt vaker gezien bij vrouwen en bij mensen ouder dan 50 jaar, vooral als er sprake is van spataders of lipoedeem. Opvallend is dat de vlekken niet ontstaan op huid die bedekt is door sokken of compressiekousen.
Jonge sporters krijgen zelden inspanningsvasculitis. Bij hen is het belangrijk om andere oorzaken te onderzoeken.
Behandeling en preventie
Inspanningsvasculitis geneest vanzelf en heeft meestal geen medische behandeling nodig. Wel kunnen klachten verminderd worden door:
-
sporten bij koelere temperaturen
-
regelmatig pauzeren tijdens lange wandelingen
-
luchtige kleding dragen
-
compressiekousen proberen (dit helpt bij ongeveer de helft van de mensen)
-
zalf gebruiken tegen jeuk of irritatie
Wandelbenen zijn dus geen reden tot grote ongerustheid, maar kunnen wel hinderlijk zijn. Wie er regelmatig last van heeft, kan door enkele simpele maatregelen, zoals lichte kleding vaak de klachten beperken.
Bronnen:
Am J Clin Dermatol. 2016;17(6):635-642
J Eur Acad Dermatol Venereol. 2006;20(4):423-427