Nipahvirus regelmatig in het nieuws, maar risico voor Nederland blijft klein

Het Nipahvirus is een zeldzame infectieziekte die af en toe leidt tot uitbraken in delen van Zuid- en Zuidoost-Azië. Het virus wordt van nature gedragen door fruitvleermuizen en kan mensen besmetten via contact met dieren, besmet voedsel of in sommige gevallen via overdracht van mens op mens.1

Een besmetting begint vaak met klachten die lijken op griep, zoals koorts, hoofdpijn en spierpijn. Bij een deel van de patiënten kan de ziekte ernstiger verlopen en leiden tot ademhalingsproblemen of een ontsteking van de hersenen. Bij eerdere uitbraken lag het sterftecijfer hoog, variërend van ongeveer 40 tot 75 procent .1,2

De afgelopen maanden is het Nipahvirus regelmatig genoemd in internationale nieuwsberichten, onder meer naar aanleiding van nieuwe besmettingen in India en Bangladesh. Die aandacht hangt vooral samen met de ernst van het virus en de noodzaak om lokale uitbraken snel onder controle te krijgen. Het gaat daarbij om regionale situaties en niet om grootschalige verspreiding buiten de getroffen gebieden.3,4

Voor Nederland blijft het risico zeer beperkt. Nederlandse en Europese gezondheidsduidingen geven aan dat de natuurlijke dragers van het virus hier niet voorkomen en dat besmettingen vooral samenhangen met verblijf in specifieke regio’s in Azië. Daardoor wordt de kans op introductie en verdere verspreiding in Nederland als zeer klein ingeschat.4,5

Wel is er in de Nederlandse zorg aandacht voor alertheid. Bij patiënten met ernstige klachten en een recente reisgeschiedenis naar risicogebieden wordt rekening gehouden met zeldzame infectieziekten zoals het Nipahvirus. Omdat er geen vaccin of specifieke behandeling beschikbaar is, blijft preventie en snelle herkenning van groot belang.2,5

Bronnen:

  1. Ned Tijdschr Med Microbiol. 25:059 (2025).

  2. ECDC Rep. 14:NiV-01 (2024).

  3. Guardian Sci. 28:e0126 (2026).

  4. HvN Gezondh. 3:0041 (2026).

  5. RIVM Bull. 12:NiV-07 (2025).