Een intensieve combinatie van meditatie en nieuwe denkpatronen kan op korte termijn meetbare veranderingen veroorzaken in de hersenen en het lichaam. Dat blijkt uit een nieuwe studie waarbij onderzoekers hersenscans en bloedonderzoek combineerden.
Wetenschappers onderzochten twintig gezonde volwassenen die deelnamen aan een zevendaagse retraite met meditatie, lezingen en open placebo-heilingsrituelen. Voor en na de week maakten zij hersenscans en namen zij bloedmonsters af. Uit de resultaten bleek dat meditatie de activiteit veranderde in hersennetwerken die betrokken zijn bij zelfreflectie, aandacht en het verwerken van informatie. Dat wijst mogelijk op een sterkere focus op het huidige moment en minder zelfgerichte gedachten.
Ook in het bloed vonden de onderzoekers veranderingen. Bloedplasma dat na de retraite was afgenomen stimuleerde in het laboratorium de groei van zenuwuitlopers sterker dan plasma van vóór de interventie. Daarnaast zagen zij veranderingen in eiwitten die betrokken zijn bij neuroplasticiteit, het vermogen van de hersenen om nieuwe verbindingen te vormen. Verder vonden zij aanwijzingen voor een aangepaste energiehuishouding van cellen, veranderingen in de stofwisseling van het aminozuur tryptofaan en hogere spiegels van lichaamseigen opioïden zoals bèta-endorfine en dynorfine.
De onderzoekers benadrukken dat de resultaten voorzichtig moeten worden geïnterpreteerd. Er deden slechts twintig mensen mee en er was geen controlegroep. Daardoor is niet vast te stellen of de gevonden effecten uitsluitend door de meditatie of door de combinatie van alle onderdelen van de retraite zijn veroorzaakt.
De studie suggereert dat intensieve mind-body-interventies biologische processen kunnen beïnvloeden. Grotere, gecontroleerde onderzoeken moeten uitwijzen of deze effecten ook op langere termijn blijven bestaan.