Een ketogeen voedingspatroon kan mogelijk meer voordelen bieden dan alleen gewichtsverlies. Drie recente onderzoeken wijzen op gunstige effecten bij therapieresistente depressie, bloedsuikerregulatie en zelfs remissie van diabetes type 2. Toch plaatsen deskundigen belangrijke kanttekeningen bij de resultaten.
Het ketogene dieet, vaak afgekort tot keto, is een voedingspatroon met weinig koolhydraten, veel gezonde vetten en voldoende eiwitten. Door het beperkte aantal koolhydraten schakelt het lichaam over op vetverbranding.
Dit proces staat bekend als ketose. Het dieet wordt al jaren gebruikt om af te vallen, maar onderzoekers kijken steeds vaker naar mogelijke effecten op andere gezondheidsproblemen.
Een studie die in februari 2026 verscheen in JAMA Psychiatry onderzocht de invloed van een ketogeen dieet op mensen met therapieresistente depressie. Dat zijn patiënten bij wie gebruikelijke behandelingen onvoldoende effect hebben.
Aan het onderzoek deden 88 volwassenen uit het Verenigd Koninkrijk mee. De deelnemers volgden gedurende zes weken een ketogeen dieet of een vergelijkingsdieet rijk aan plantaardige stoffen.
Na twaalf weken bleken de klachten van depressie iets sterker afgenomen in de ketogroep. De onderzoekers zagen een gemiddelde daling van ongeveer tien punten op een veelgebruikte depressieschaal.
In de controlegroep bedroeg de afname ongeveer acht punten. Hoewel dit verschil relatief klein was, suggereren de resultaten dat een ketogeen dieet mogelijk een aanvullende rol kan spelen bij de behandeling van ernstige depressieve klachten. De onderzoekers benadrukken echter dat het geen vervanging vormt voor bestaande therapieën.
Ook op het gebied van bloedsuikerregulatie zijn er nieuwe inzichten. In een studie gepubliceerd in Nature Communications onderzochten wetenschappers het effect van een ketogeen dieet bij muizen met kunstmatig verhoogde bloedsuikerwaarden. De dieren die het vetrijke en koolhydraatarme voedingspatroon kregen, vertoonden aan het einde van het onderzoek weer normale bloedsuikerwaarden.
Daarnaast reageerden deze muizen beter op lichamelijke training dan dieren die een standaarddieet kregen. Volgens de onderzoekers kan de combinatie van beweging en een ketogeen voedingspatroon mogelijk extra voordelen bieden voor de stofwisseling. Omdat het onderzoek uitsluitend bij dieren werd uitgevoerd, is nog niet duidelijk of dezelfde effecten ook optreden bij mensen.
Die vraag stond centraal in een derde studie, gepubliceerd in april 2026 in het Journal of the Endocrine Society. Hierin werden 51 volwassenen met diabetes type 2 gedurende twaalf weken gevolgd. De deelnemers kregen een ketogeen dieet of een vetarm voedingspatroon.
Beide groepen verloren gewicht, maar alleen de ketogroep liet duidelijke verbeteringen zien in de werking van de bètacellen. Dit zijn de gespecialiseerde cellen in de alvleesklier die insuline produceren.
De onderzoekers zagen aanwijzingen dat deze cellen minder onder druk stonden en beter functioneerden. Dat kan bijdragen aan een betere regulatie van de bloedsuikerspiegel en mogelijk zelfs aan remissie van diabetes type 2.
Toch waarschuwen deskundigen voor te veel enthousiasme. Het grootste vraagstuk blijft de haalbaarheid op lange termijn. Een strikt ketogeen dieet vraagt veel discipline en blijkt voor veel mensen lastig vol te houden. Langdurige onderzoeken moeten uitwijzen of de gezondheidsvoordelen behouden blijven wanneer mensen het dieet jarenlang volgen.
Deze onderzoeken versterken het beeld dat voeding een belangrijke rol speelt bij chronische aandoeningen. Tegelijkertijd blijft zorgvuldig medisch advies noodzakelijk voordat grote veranderingen in het voedingspatroon worden doorgevoerd.
Bronnen:
https://jamanetwork.com/journals/jamapsychiatry/fullarticle/2844388
https://www.nature.com/articles/s41467-026-69349-5
https://academic.oup.com/jes/article/10/5/bvag073/8651911