Al zo’n 20 jaar ben ik betrokken bij de opleiding runningtherapie, die in eerste instantie werd aangeboden als geaccrediteerde nascholing voor fysiotherapeuten.
In de begintijd brachten we vooral onder de aandacht dat ‘bewegen om je beter te voelen’ een serieuze behandeloptie is voor mensen met stemmingsklachten. In ander jargon: bij een depressieve stoornis is niet enkel het voorschrijven van een anti-depressivum evidence based, maar ook een rustige duurloop.
Door: Bram Bakker
De grootste beperking bij het bekender maken van runningtherapie zagen we vooral in het ontbreken van voldoende therapieuitkomst-studies bij andere diagnoses dan depressie.
We waren er wel van overtuigd dat mensen met angststoornissen ook zouden kunnen profiteren van begeleide duursport, maar er was te weinig wetenschappelijk bewijs.
Dat had weer te maken met de financiering: zulk onderzoek is kostbaar en het ontbrak aan partijen die het zouden willen financieren. Lezers van Medisch Dossier weten waarschijnlijk dat de farmaceutische industrie een gulle sponsor is van onderzoek naar de werkzaamheid van medicijnen, waardoor behandeling met medicatie op veel grotere schaal wordt bestudeerd.
Heeft iemand wetenschappelijk bewijs nodig als hij of zij ervaart dat drie keer per week een half uur onafgebroken rennen gezondheidswinst oplevert? Op een racefiets zitten telt trouwens ook.
Ook dat is duursport en het neurobiologische werkingsmechanisme is hetzelfde. Sommige dingen hoeven geen wetenschappelijk bewijs, omdat iedereen al weet dat het werkt…
Voelen doe je met je lichaam en niet met je hersenen
Inmiddels proberen we met runningtherapie aan te sluiten op een hoopgevende ontwikkeling: de gestaag groeiende aandacht voor lichaamswerk.
Dat is de verzamelterm voor interventies die niet het beïnvloeden van het brein vooropstellen, maar waarbij wordt gewerkt vanuit de gedachte dat emotionele problemen zich in het lijf bevinden. Dat je ook met emoties kunt werken zonder er alleen maar over te praten.
Er is niets tegen psychotherapie, maar voelen doe je met je lichaam en niet met je hersenen. Al kun je met je brein wel nadenken over wat je voelt. Beter leren voelen is voor veel mensen een grote uitdaging.
We leven in een tijd dat we veel en goed moeten nadenken om maatschappelijk goed te kunnen functioneren. De prijs die we daarvoor betalen is dat het aantal mensen (vooral jongeren) met emotionele problemen toeneemt.
Lichaamswerk is een soort compensatie van al dat denken. Door aandacht te besteden aan je binnenwereld – je emotionele huishouding – kan je gevoel een flinke boost krijgen. Gedoseerd bewegen zonder prestatiedoel is daar een prachtig voorbeeld van.
Daarom is de ondertitel van mijn nieuwe boek Hardlopen als lichaamswerk ‘runningtherapie 2.0’. Nu maar hopen dat steeds meer mensen inzien dat het van levensbelang is om goed te leren voelen. En dat kan dus al door regelmatig een stukje te rennen. ●
