Na een vol theaterseizoen probeer ik de balans op te maken. Mijn zoon Fimme en ik zijn halverwege een tour van twee jaar langs zo’n honderd theaterzalen. En waar ik ooit dacht dat het alleen maar om een voorstelling over verslaving zou gaan denk ik nu iets heel anders…
Het opschorten van je oordeel kan veel opleveren
In Ben je bezopen? wordt eigenlijk gewerkt aan de relatie tussen een vader en zijn zoon die elkaar volledig uit het oog zijn verloren. Of misschien nog wel pijnlijker: die het niet is gelukt de ander te zien zoals hij is. Vooral omdat er een oordeel in de weg zat. Bij de allereerste try-out, we hadden werkelijk geen flauw benul van wat de ander zou gaan doen, zei Fimme: ‘Mijn vader haat dikke mensen. Dus eigenlijk haat hij ook mij.’ Dat was een uiterst pijnlijk moment, voor ons beiden.
Bijna mijn hele leven heb ik het mezelf toegestaan om te oordelen over andere mensen, zonder dat ik me realiseerde hoe oppervlakkig die opinie vaak was. Dikke mensen zijn lui, ze hebben geen discipline en er wordt te weinig aan de bestrijding van adipositas (obesitas, red.) gedaan, waardoor het ongestraft kan voortduren; dat onmatige consumeren.
Er is en was geen twijfel dat ik van Fimme houd, dat hij echt in mijn hart zit, zonder voorbehoud. Maar dat mijn publiekelijk geventileerde opvattingen over obesitas hem ook persoonlijk zouden kunnen raken, heb ik me tot dat moment nooit gerealiseerd. En zo had ik ook stellige opvattingen over de verslaving aan drank en/of drugs, die meer impact op hem moeten hebben gehad dan ik me ooit bewust ben geweest.
We zijn uiteindelijk echt in gesprek geraakt, ruim achtentwintig jaar na zijn geboorte. We hebben geleerd om naar elkaar te luisteren en het begrip voor de ander te zoeken. Het klinkt als een cliché, maar het opschorten van je oordeel kan veel opleveren. Er werd ooit iemand aan een kruis genageld die daar iets heel belangrijks over zei: ‘Vader, vergeef het hun, want ze weten niet wat ze doen!’
In het afgelopen jaar leerde ik, door een ander contact met Fimme, mijn eigen mateloosheid beter kennen. Door vanuit mildheid en zachtheid met elkaar om te gaan, ontdekten we hoeveel gelijkenissen er eigenlijk zijn. En dat ik misschien ouder ben, maar zeker niet wijzer.
Het is een groot voorrecht om dit intensieve proces samen door te maken. Ik gun het andere ouders en hun kinderen ook, en we gaan zelfs proberen andere vaders en zonen op weg te helpen door in Spanje in groepsverband aan de slag te gaan met moeizaam onderling contact.
Fimme worstelt verder met zijn overgewicht, maar we kunnen daar inmiddels goed over praten. En hij is er open over, zoals ik dat probeer te zijn over mijn gekkigheid. De cabaretier die mijn zoon vooral ook is heeft een grap gemaakt over het haten van dikke mensen: ‘Ik moet dat rectificeren: mijn vader heeft daar moeite mee…’
Een gouden vent is het.
Bram Bakker
