Als mensen mijn hulp inroepen, is een van de eerste vragen die ze stellen nog altijd: ‘Wordt het ook vergoed?’ Mijn antwoord is al jaren hetzelfde: ‘Helaas niet, dus u mag zelf beslissen of u bereid bent geld aan mijn coaching uit te geven.
’ Soms komt er als vervolgvraag ook nog: ‘Ik heb een aanvullende verzekering, telt dat ook niet?’ En dan herhaal ik mijn antwoord. Nederlanders zijn gewend dat ziektekosten worden vergoed door een zorgverzekeraar, en daar is op zichzelf niets mis mee natuurlijk.
De realiteit is echter wel dat diezelfde zorgverzekeraar ook bepaalt wat er wel of niet wordt vergoed. En in de loop der tijd blijkt die vergoeding voor niet reguliere zorg steeds moeilijker te krijgen.
Er is voor mij besloten dat mijn coaching niet wordt vergoed
Er heeft zich in de hoofden van de mensen ook een bijzondere ontwikkeling voorgedaan, in de marge van het zorgstelsel dat we hebben: behandelingen die niet voor vergoeding in aanmerking komen worden ‘alternatief’ genoemd.
En ‘alternatief’ is een vergaarbak, met een niet al te lekker luchtje. Een alternatieve hulpverlener voel ik me niet en ik word ook niet graag zo aangeduid. Maar er is voor mij besloten dat mijn coaching niet wordt vergoed, ook al doe ik ongeveer hetzelfde in mijn gesprekken als in de tijd dat ik nog een geregistreerde psychotherapeut was.
Diploma’s en medisch wetenschappelijk bewijs van de werkzaamheid van een behandeling bepalen ongeveer alles. Ook al zijn mijn klanten tevreden en voelen ze zich naderhand beter: ik voldoe niet aan de spelregels die van hogerhand zijn opgelegd.
Dat betekent echter niet dat het niet werkt! Ik ken tientallen mensen die een gedegen opleiding achter de rug hebben, die weten wat ze kunnen (en heel belangrijk: ook wat ze niet kunnen) en die uiterst professioneel en klantvriendelijk werken. Ze werken met dieren bijvoorbeeld of helpen met leefstijl. Ze helpen mensen met hun ademhaling of ze zijn goed in familieopstellingen. Moeten we dat dan allemaal maar als ‘alternatief’ terzijde schuiven?
Er is al heel lang bekend dat de verwachting die iemand bij een bepaalde interventie heeft veel voorspelt over de uitkomst daarvan. Als je niet in pillen gelooft, is de kans dat ze je gaan helpen kleiner dan wanneer je niets liever wilt dan drie keer per dag een gepatenteerde capsule innemen.
Zou het dus niet beter zijn om mensen wat meer keuzevrijheid te bieden? Misschien is het zelfs wel goedkoper… Nu is de praktijk dat mensen – begrijpelijk – vaak kiezen voor een behandeling die wordt vergoed. Met inbegrip van alles wat ze daarvoor moeten doen en laten: wachtlijsten, bureaucratische procedures, je kent het wel.
Het is mijn stellige overtuiging dat onze zorg goedkoper wordt als we mensen meer regie durven te geven. Dat betekent niet dat iedereen zichzelf zonder voorbehoud als professioneel hulpverlener mag afficheren.
Maar wel zouden we op grond van iemands curriculum vitae en wat hij of zij aanbiedt kunnen beoordelen wat vergoed kan of mag worden. Zijn we direct verlost van dat lelijke ‘alternatief’, dat zo tweederangs klinkt. ‘Zorg op maat’ klinkt al een stuk beter, en dat wil toch iedereen?
Bram Bakker
