04-08-2008

Zon zo gek nog niet

De zomer is op komst. Elk jaar omstreeks deze tijd haal ik dezelfde mentale en emotionele gymnastische toeren uit. Krijg ik te veel zon in de vakantie? Laat ik mijn zoon overdag te lang in de zon spelen? Hoeveel zonnebrandcrème moet ik opdoen ? En welke factor moet het zijn? Moet het misschien een hogere factor zijn? Wat zijn precies de gevolgen voor de gezondheid op de lange termijn van onze vakantietrips naar zonnige oorden?

De zon is onze grote vijand geworden, iets wat we koste wat het kost uit ons leven moeten bannen omdat UV-stralen ernstige gezondheidsklachten veroorzaken. Maar zoals het artikel over vitamine D in dit nummer aantoont, zou het best eens kunnen dat onze binnenzitleefstijl en de zonnefobie een hele reeks veel onrustbarender gezondheidsklachten op hun geweten hebben.
Gematigde blootstelling aan de zon is namelijk zelfs goed om bepaalde vormen van kanker te voorkomen, met name borst- en darmkanker.

Vitamine D, waarvan de zon de belangrijkste bron is, hangt samen met verbetering van klachten als diabetes, hartziekten, artritis, onvruchtbaarheid, premenstruaal syndroom (PMS), vermoeidheid, depressie, seizoensgebonden depressie (winterdepressie), auto-immuunreacties, zwaarlijvigheid en fragiele-X-syndroom.

Er is nieuw bewijs geleverd dat mensen die ten minste twee tot drie uur per dag in de zon zitten, ongeveer een derde minder kans hebben op multiple sclerose en dat mensen die in hun kindertijd aan de zon werden blootgesteld, daar veel voordeel bij hebben. Hoewel dit zeer bemoedigende informatie is, is ze niet echt nieuw. In de jaren zeventig ontdekten onderzoekers dat MS minder vaak voorkwam onder mensen uit bijvoorbeeld Scandinavië als zij vitamine-D-rijke voeding nuttigden en er vele zonovergoten dagen per jaar waren (zoals in de gebieden rond de evenaar).1

De combinatie van voeding en blootstelling aan de zon is wellicht heel belangrijk. Sommige onderzoeken tonen namelijk aan dat de eigenlijke niveaus van de actieve vormen van vitamine D in het lichaam, ook als er voldoende D in de voeding zit, nog steeds laag kunnen zijn als mensen te weinig aan zonlicht worden blootgesteld.2

In het grote tapijt van menselijke gezondheidsklachten vormen aandoeningen die door te veel zon worden veroorzaakt, slechts een enkele draad. Vergeleken bij de wereldwijde problemen die veroorzaakt worden door, bijvoorbeeld, armoede en slechte hygiëne, en zelfs onze eigen slechte gewoonten, komt huidkanker nog steeds relatief weinig voor. Het is niet goed urenlang in de zon te gaan liggen bakken, maar de realiteit is wel dat zonlicht de ultieme gratis voedingsstof is. Je hebt er geen flesje of recept voor nodig, of dure elektrische apparaten – en de EU kan de zon niet van ons afnemen. Zelfs als de donkere herfst- en winterdagen zich aandienen, doet het iedereen goed er af en toe uit te gaan en te profiteren van deze krachtige en vitale bron.

Pat Thomas
1 Int J Environ Studies, 1974; 6: 19-27
2 Eur J Clin Nutr, 200 ; 55: 1091-7

 

 

Wilt u dit artikel lezen?

Als abonnee kunt u dit artikel gratis lezen door in te loggen op uw account. Nog geen abonnee? Sluit nu een abonnement af.

Andere archief artikelen

Systeemdenken in de geneeskunde

Een chronische aandoening kun je vaak beter oplossen als je naar de film van het leven kijkt, in plaats van naar een foto van het huidige moment. Dan wordt duidelijk welke factoren een rol speelden in het ontstaan van het ziektebeeld. En ook hoe genezing kan worden...

Leververvetting: Een stille epidemie

Zonder het te weten heeft een vijfde van de Nederlanders te maken met een leveraandoening. Door een voeding rijk aan slechte suikers en vetten slaat de lever op hol en produceert hij grote hoeveelheden vet. Dit vet wordt opgeslagen in de lever waardoor deze vervet en...

Geld staat bovenaan, gezondheid onderaan

De industriële lobby verandert de berichtgeving over de volksgezondheid Dat je tegenwoordig niemand meer kunt vertrouwen, is voor scherpzinnige lezers van Medisch Dossier allang duidelijk. We moeten de adviezen die we krijgen van onze gezondheidsautoriteiten met veel...

Nieuws van Juglen: Acrylamide. Liever niet!

De Europese voedselwaakhond SAFE heeft recent ontdekt dat de hoeveelheid acrylamide in sommige voedingsmiddelen vier tot vijf keer hoger is dan wettelijk toegestaan. Op hun website, www.foodnavigator.com, staat hierover een uitgebreid artikel. Niet alleen in voeding...

Psychedelica als medicijn van de toekomst

Psychedelica worden steeds vaker gebruikt als medicijn. De laatste jaren is er een toename van ceremonies met zogenoemde plantmedicijnen als truffels en ayahuasca. Waar staat de wetenschap en wat kunnen bepaalde middelen doen? Medisch Dossier stelt een aantal vragen...