Pret en de jolijt

Onlangs speelde een vriend van me een cd voor mij die vol stond met lachgeluiden. Volgens hem was die cd gemaakt als therapeutisch middel. Daardoor ging ik me afvragen: IS ER EIGENLIJK OOIT WETENSCHAPPELIJK BEWEZEN OF HET KLOPT DAT LACHEN EEN GOED MEDICIJN IS?
– DH, Penge (Engeland)

Het is moeilijk te meten of lachen als therapie helpt. Maar de gezondheidsbevorderende eigenschappen van humor zijn niet geheel onbekend in de moderne geneeskunde, met name in Amerika, waar zelfs het International Center for Humor and Health bestaat, the American Association for Therapeutic Humor en zelfs een beroepsblad genaamd Journal of Nursing Jocularity (wat zoveel betekent als Tijdschrift voor grappenmakerij in de verpleegkunde).

De Amerikaanse arts en sociaal activist Patch Adams is rotsvast overtuigd van de geneeskracht van lachen. Om beter te willen worden, zo zegt hij, moet je plezier hebben in het leven en openstaan voor alle mogelijke menselijke emoties.De Amerikaanse uitgever en auteur wijlen Norman Cousins schreef over de medicinale werking van lachen in zijn boek Anatomy of an Illness as Perceived by the Patient (WW Norton & Co., 1979). Cousins had de ziekte ankyloserende spondylitis, een gewrichtsaandoening met veel pijn, en had een manier gevonden om met behulp van humor zijn symptomen effectief onder controle te houden.

Wie niet vertrouwd is met het onderwerp, zal wellicht verbaasd staan over de hoeveelheid onderzoek die gedaan is naar de louterende werking van vrolijk lachen. De euforische staat die ermee gepaard gaat, is vergeleken met de voldoening na een goede maaltijd, seksuele activiteit en zelfs opiumgebruik1,2.

Een aantal aandoeningen zoals hoge bloeddruk, maagzweren, slapeloosheid, ulceratieve colitis, kanker en hartaandoeningen hebben een relatie met stress. Tevens verstoort stress de immuunfunctie, zodat we vatbaarder worden voor ziekte en voortijdig overlijden. Maar lachen lijkt de slechte invloeden van stress te kunnen weren.

Meer dan tien jaar geleden bleek uit een Zweeds onderzoek naar een humorgroep, die op een soort huisartsenpraktijk bijeenkwam, dat het algehele psychologisch welbevinden steeg en dat de ziektesymptomen significant afnamen. Bovendien merkten de artsendat humor een grotere rol ging spelen in het leven van de patiënten, dat ze zelfverzekerder werden, beter omgingen met hun symptomen, vrolijker overkwamen en plezier hadden in het leven ondanks hun medische problemen3.

Bij een recenter onderzoek aan de Loma Linda Universiteit in Californië werd aan proefpersonen een komische video getoond. Als zij daarom lachten, bleek dat een groot effect te hebben op de hoeveelheid stresshormoon en de invloed daarvan op de organen en cellen. Wie de video bekeek, had significant minder cortisol, groeihormoon en DOPAC (een bijproduct van dopamine) in het bloed, en meer natural killer (NK-) cellen. Dat zijn sleutelelementen van het immuunsysteem4. Bij dit onderzoek bleek ook dat door lachen de concentratie endorfinen in het bloed steeg (dit zijn de neurohormonen die een goed gevoel geven, de geest ontspannen en pijn helpen verdragen), een bevinding die eveneens in andere studies werd opgemerkt5.

Bovendien is lachen goed voor de spijsvertering en de bloedsomloop. En net als andere vormen van intensieve lichaamsactiviteit verhoogt een stevige lach het zuurstofgebruik, versnelt het de pols en is het voor bepaalde spieren een goede training. Het kan zelfs de bloeddruk doen dalen. En doordat het de snelheid en kracht van in- en uitademen vergroot, kan lachen ook helpen bij ademhalingsmoeilijkheden6.

Om kort te gaan, lachen is een goedkope, niet-invasieve therapie met weinig tot geen contra-indicaties of bijwerkingen. Het is een therapie waarvan bewezen is dat het lichaam en geest gezonder maakt. Ons advies is dan ook zo vaak u maar kunt hiervan een dosis te nemen.

BRON:
1JAMA, 1984; 252: 2995-2998

2Psych Rep, 1989; 5: 1059-1078
3JAMA, 1989; 261: 558
4Am J Med Sci, 1989; 298: 390-396
5J Behav Med, 1987; 10: 139-144
6Psychophysiology, 1969;5: 399-413


Lachen, gieren, brullen

Lachen is aanstekelijk, althans dat is de theorie achter lachtherapie. De meeste lachtherapeuten bevelen minimaal een kwartier per dag lachen aan voor een zo hoog mogelijk effect. Uiteraard kan alles wat u maar aan het lachen brengt therapeutisch zijn. Maar als u al een hele poos niet meer gelachen heeft, kan een lach-cd u misschien op weg helpen. In Engeland is The Healing Sound of Laughter te verkrijgen (www.hypnosishealthcare), in Australië The Power Laugh (www.powerlaugh.com) en in de Verenigde Staten bijvoorbeeld Laugh Track (www.teehee.com). Alle cd’s bevatten, naast enkele oefeningen, vooral veel lachende mensen. In Nederland hebben onder meer de arts Dhyan Sutorius (www.lachmeditatie.info) en Dhiraj van Rossum (www.lachenisliefde.nl) lach-cd’s uitgebracht. Goedkoop zijn de meeste van die cd’s niet, dus wie graag eerst eens uitprobeert of het ergens toe leidt, kan misschien beter als voorproefje de lach-cd van radio 2 België downloaden. (www.radio2.be/devliegendevlaming/nieuwdevliegendevlaming.htm). Deze bevat ongeveer zes minuten lachbuien van bekende Vlamingen

Wilt u dit artikel lezen?

Als abonnee kunt u dit artikel gratis lezen door in te loggen op uw account. Nog geen abonnee? Sluit nu een abonnement af.

Andere artikelen van Medisch Dossier

De positieve effecten van voetreflextherapie

Groeien met psychosynthese

De invloed van klanken op je lichaam

Essentiële oliën als luchtzuiveraar

Integral Eye Movement Therapy

Column dr. Wendy Lin; Handzenuw in de knel

Anderhalf jaar geleden kwam een man in mijn praktijk. Hij was net gepensioneerd. Zijn hele leven was hij internationaal correspondent geweest, dus hij had veel tijd achter zijn toetsenbord doorgebracht. Tuinieren was de hobby waarin hij altijd zijn rust had gevonden....

Medisch Dossier avatar

Over de auteur

Lees meer artikelen van Medisch Dossier