05-10-2009

Hoeveel calcium is gezond?

Uit de jongste gegevens blijkt calcium in megadoseringen tegen osteoporose juist broze botten te geven.

Bij een conferentie in juni 1994 gaven de Amerikaanse National Institutes of Health nog een aanbeveling voor een dagelijkse hoeveelheid calcium van maar liefst 1500 mg voor vrouwen ouder dan vijftig jaar die geen oestrogenen slikten. Ook nu nog adviseert ons Nederlands Voedingscentrum 1200 mg per dag voor mensen ouder dan 50 jaar.

Maar volgens dr. Robert P. Heaney van Creighton University in Omaha (Nebraska) is de hoeveelheid natrium en eiwitten die we in ons voedingspatroon gebruiken, van invloed op de hoeveelheid calcium die we nodig hebben.

Bij een laag gebruik van natrium en eiwitten heeft een volwassen vrouw wellicht niet meer calcium nodig dan 450 mg per dag. Dat is een hoeveelheid die dichter ligt bij de aanbevelingen van de Wereldgezondheidsorganisatie. Tevens is deze hoeveelheid gemakkelijker te verkrijgen uit een voedingspatroon met overwegend peulvruchten, granen en groenten en weinig dierlijke producten, zoals de meeste volkeren in de wereld van oudsher gebruiken.

In de ontwikkelingslanden is het aantal heupbreuken aanzienlijk kleiner dan in de westerse wereld. Toch is in die landen het calciumgebruik veel lager. Blanke westerse vrouwen hebben tienmaal zo vaak een heupfractuur als de Bantu vrouwen op het platteland van Zuid-Afrika.

Toch consumeren die laatsten maar half zoveel calcium (250-400 mg per dag, zelfs wanneer ze in de negentig zijn). In Gambia is de gemiddelde dagelijkse inname 350 mg, en ook hier komen botbreuken zelden voor.

Zowel per cultuur als per persoon verschillen de inname en verhoudingen van calcium, natrium, eiwitten en andere voedingsbestanddelen sterk. Daaruit valt op te maken dat er niet zoiets is als een universele minimale vereiste aan calcium die geldt voor elk individu.

Door de algemene aanname dat onvoldoende calcium niet gezond is voor de botten zijn velen van ons te veel calcium gaan slikken. Volgens Nan Kathryn Fuchs, gepromoveerd in de voedingsleer en samenstellend redacteur van het Amerikaanse blad Women’s Health Letter, gaat calcium zich bij een overmatige inname afzetten in de weke delen van het lichaam, zoals de gewrichten, slagaderen, nieren, spieren en hersenen. Nierstenen en galstenen worden mede veroorzaakt door een teveel aan calcium in de voeding.

Tevens kan het de kans op overlijden aan een hart-/vaatafwijking vergroten3 en is er een verband aangetoond tussen inname van calciumsupplementen en een hogere incidentie van hartaanvallen en beroertes bij vrouwen na de overgang.

Sue Hitzmann is inspanningsfysioloog en geeft les in New York. Tevens voert ze secties uit op overledenen. In één van haar lessen merkte ze op dat een oudere vrouw op wie zij een week eerder dissectie had uitgevoerd, door haar gehele lichaam afzettingen van calcium had. ‘Dergelijke afzettingen vinden we in alle weefsels van het lichaam, niet alleen bij de botten zoals bij een bunion (een harde knobbel aan de basis van de grote teen), maar ook in bindweefsel en tussen gewrichten,’ zo schreef ze mij in 2007 in een e-mail.

Interessant is een Japans onderzoek uit 2005 waarin werd vastgesteld dat naarmate we ouder worden, er meer afzettingen van calcium en magnesium ontstaan in de pezen en banden van de nek5.

Wilt u dit artikel lezen?

Als abonnee kunt u dit artikel gratis lezen door in te loggen op uw account. Nog geen abonnee? Sluit nu een abonnement af.

Andere archief artikelen

Uitgelezen; Wie ben ik als niemand kijkt

Liesbeth Woertman onderzoekt in dit boek het leven van vrouwen in vooral de derde levensfase (na de pensionering) en de laatste vierde levensfase (vanaf ongeveer 75 jaar). Wat betekent het voor hen om een ouder lichaam te hebben in een tijd van geseksualiseerde,...

Basisrecept voor elke dag

Heb jij dat ook aan het begin van een nieuw jaar? Ik sta altijd een beetje te trappelen van ongeduld. Wat zal het nieuwe jaar aan bijzondere ontmoetingen en ontwikkelingen met zich meebrengen? Voor wat voor uitdagingen komen we te staan? Hoe zullen de seizoenen...

Innerlijke reis; ik blijf me verwonderen

Een tante gaf Kor Koetje een boek uit de boedel van een boer, en dat bracht hem in zijn tienerjaren op het pad van de natuurgeneeskunde. Het was Homeopathie in de praktijk van dr. J. Voorhoeve uit de jaren 20 van de vorige eeuw. Koetjes’ schoonzus was zijn eerste...

Boezemfibrileren vaak niet opgemerkt

Atriumfibrilleren, of boezemfibrilleren, is een veelvoorkomende volksziekte bij mensen op hogere leeftijd. Het wordt niet altijd opgemerkt door de arts of de patiënt. Boezemfibrilleren is goed behandelbaar, maar onbeschermd is er een sterk verhoogde kans op...